Jedna faktura, dwa scenariusze: kto zostaje z ryzykiem, gdy klient nie zapłaci? Faktoring z regresem i bez regresu w praktyce
W biznesie, podobnie jak na korcie tenisowym, o końcowej wygranej rzadko decyduje wyłącznie perfekcyjny serwis. Liczy się przede wszystkim to, jak sprawnie reagujesz na nieprzewidziane zagrania po drugiej stronie i czy Twoja płynność finansowa potrafi utrzymać wysokie tempo gry. Gdy oczekiwanie na przelew się przedłuża, kluczowe staje się narzędzie, po które sięgniesz. Wybierając faktoring dla firm, możesz zdecydować, kto w ostatecznym rozrachunku bierze na siebie ciężar ryzyka ewentualnej niewypłacalności – sprawdźmy, czym różni się faktoring z regresem i bez regresu!
Kluczowe wnioski:
- Zabezpieczenie płynności natychmiast: niezależnie od wybranego wariantu, faktoring zamienia wystawione faktury na gotówkę niemal od ręki, uwalniając zamrożony kapitał obrotowy.
- Faktoring z regresem (niepełny): otrzymujesz środki natychmiast, ale jeśli Twój klient ostatecznie nie zapłaci, musisz zwrócić zaliczkę faktorowi. Ryzyko niewypłacalności klienta zostaje po Twojej stronie.
- Faktoring bez regresu (pełny): otrzymujesz środki, a ryzyko braku zapłaty – wynikające zarówno z formalnej upadłości, jak i tzw. przewlekłej zwłoki kontrahenta – przejmuje na siebie w 100% instytucja finansująca (faktor).
W idealnym, podręcznikowym świecie wystawienie faktury równa się zapłacie. W twardych realiach gospodarczych, zwłaszcza przy wyraźnej asymetrii sił (np. gdy mniejszy dostawca współpracuje z potężną siecią z branży FMCG czy koncernem samochodowym), długie terminy płatności to po prostu rynkowy standard.
Gdy schemat "przyczyna-skutek" zawodzi. Co się dzieje z Twoją płynnością?
Zgodnie z najnowszą, 10. edycją Badania Płatności w Polsce autorstwa firmy Coface, skala wyzwań związanych z płynnością finansową wyraźnie narasta. Aż 64% badanych przedsiębiorstw doświadczało opóźnień w spływie należności, a średni okres tych opóźnień wydłużył się do 53 dni – osiągając najwyższy wskaźnik od 2021 roku. O słabnącej dyscyplinie płatniczej w gospodarce świadczy również fakt, że odsetek podmiotów całkowicie wolnych od przeterminowanych faktur drastycznie spadł z 14,6% do zaledwie 8,5%. Co więcej, trudne warunki rynkowe i presja na marże przełożyły się na rekordową liczbę niewypłacalności, która w analizowanym okresie sięgnęła 6 566 przypadków.
Ryzyko braku zapłaty za wykonaną pracę to nie teoretyczny, pesymistyczny scenariusz, lecz codzienna rzeczywistość wielu branż. Zatory płatnicze rzadko są wynikiem celowej złej woli. Znacznie częściej to efekt domina w skomplikowanym łańcuchu dostaw. Przedsiębiorcy stają więc przed dylematem: budować wokół firmy “mur obronny” z żądań przedpłat – co drastycznie obniża konkurencyjność – czy godzić się na długie terminy i ryzykować własną płynność? Nie trzeba wybierać skrajności. Narzędziem, które pozwala elastycznie zarządzać gotówką, jest finansowanie faktur poprzez faktoring dla firm. Trzeba jednak świadomie wybrać odpowiednią ścieżkę, ponieważ to od niej zależy, kto poniesie konsekwencje w kryzysowej sytuacji.
Scenariusz A: faktoring z regresem (niepełny), czyli elastyczność i zaufanie
Przedstawianie tej opcji jako “gorszej” tylko dlatego, że zostawia ryzyko po stronie przedsiębiorcy, jest błędem. Faktoring z regresem to doskonałe narzędzie do realizacji określonych, biznesowych celów. Przypomina żeglowanie po znanych, dobrze zbadanych i spokojnych wodach.
Jak to działa w praktyce? Wystawiasz fakturę swojemu odbiorcy, a Ifis Finance wypłaca Ci do 90% jej wartości niemal od ręki. Twój klient ma czas na zapłatę zgodnie z terminem. Co jednak w sytuacji, gdy po upływie tego czasu oraz dodatkowego okresu tolerancji kontrahent nadal nie płaci? Wtedy ciężar wraca do Ciebie – jesteś zobowiązany do zwrotu zaliczki (często realizuje się to poprzez potrącenie z przysługującymi Tobie należnościami z innych, bieżących faktur).
Kiedy faktoring z regresem sprawdza się najlepiej?
– Jest to rozwiązanie szyte na miarę, gdy współpracujesz ze stałymi, wysoce wiarygodnymi partnerami, w przypadku których ryzyko bankructwa jest bliskie zeru. Twoim jedynym wyzwaniem nie jest obawa, czy zapłacą, ale fakt, że robią to po 60 lub 90 dniach. Ten wariant jest również najczęściej opcją tańszą, dającą maksymalną elastyczność w codziennym zarządzaniu kapitałem – wyjaśnia Leopold Kasjaniuk, General Manager w Ifis Finance.
Scenariusz B: Faktoring bez regresu (pełny) – tarcza ochronna dla Twojego biznesu
Jeśli w biznesie poszukujesz poczucia pełnego bezpieczeństwa i spokoju ducha (czyli tego, co Włosi określają mianem tranquillità), ta ścieżka jest dla Ciebie. Faktoring bez regresu pozwala na ofensywną i pewną grę rynkową, bez ciągłego oglądania się za siebie.
W tym wariancie, po zaakceptowaniu przelewu wierzytelności z faktury (cesji) i wypłacie Ci środków, to my – Ifis Finance – przejmujemy 100% ryzyka niewypłacalności Twojego klienta. Jeśli Twój kontrahent ogłosi upadłość, wejdzie w proces restrukturyzacji lub po prostu przestanie płacić (tzw. przewlekła zwłoka), Ty zachowujesz otrzymaną gotówkę. Środki te są definitywnie Twoje, a ciężar windykacji i ewentualnych strat zostaje po stronie faktora.
Dla kogo faktoring bez regresu będzie optymalnym wyborem?
– Przede wszystkim dla firm, które dynamicznie wchodzą na nowe rynki – na przykład odważnie eksportując do krajów UE i rozpoczynając współpracę z nowymi, dużymi, ale nie do końca zbadanymi odbiorcami. To także dobre rozwiązanie dla podmiotów, które działają w branżach o ogromnej zmienności i podatności na kryzysy, takich jak transport czy budownictwo – podpowiada Leopold Kasjaniuk.
Faktoring z regresem a faktoring bez regresu – którą drogą pójść?
Aby ułatwić podjęcie decyzji, warto zestawić obie formy finansowania w formie checklisty i przyjrzeć się ich głównym cechom:
- Kto ponosi ryzyko braku zapłaty kontrahenta? Wybierając faktoring z regresem, ryzyko to ostatecznie spoczywa na Tobie (konieczność zwrotu zaliczki). Przy wariancie pełnego faktoringu (bez regresu), ryzyko niewypłacalności w całości bierze na siebie faktor.
- Wymagana weryfikacja kontrahenta. W wersji bez regresu, faktor przeprowadza znacznie bardziej wnikliwą analizę kondycji finansowej Twojego odbiorcy, ponieważ bierze na siebie pełną odpowiedzialność za jego dług.
- Koszty usługi. Ze względu na przeniesienie ryzyka braku płatności na instytucję finansującą, pełny wariant (bez regresu) wiąże się zazwyczaj z nieco wyższą prowizją.
- Optymalne zastosowanie. Wersja z regresem to świetny wybór do poprawy cash flow przy stałych, sprawdzonych klientach. Wersja pełnego faktoringu (bez regresu) to z kolei idealny wybór przy nowych relacjach biznesowych i eksporcie.
Co ważne, w Ifis Finance decyzja nie musi być sztywna i jednorazowa dla całej Twojej sprzedaży. Jako elastyczny partner, możemy sfinansować część Twojego portfela z regresem (dla zaufanych wieloletnich partnerów), a część bez regresu (dla nowych i zagranicznych odbiorców).
Niewidzialna wartość dodana
„Najlepszy” problem biznesowy to ten, którego udało się uniknąć na samym początku. Zanim weźmiemy Twoją fakturę do sfinansowania, przeprowadzamy dla potrzeb wewnętrznej decyzji o finansowaniu, rzetelną weryfikację kondycji Twojego partnera biznesowego – jako część włoskiej grupy Banca Ifis, dysponujemy szerokim dostępem do analityków, raportów i własnych baz danych. Działamy jako Twój osobisty, finansowy “radar”, który wcześnie ostrzega przed wejściem we współpracę z podmiotami na krawędzi bankructwa lub “profesjonalnymi dłużnikami”.
– Jako doświadczony faktor, działający na polskim rynku już od ponad 20 lat wiemy, że twardo stąpający po ziemi biznes wymaga czegoś więcej, niż bezdusznego algorytmu scoringowego. Dlatego chętnie spotkamy się przy dobrym espresso, przeanalizujemy Twój konkretny łańcuch dostaw i wspólnie dobierzemy scenariusz, który zabezpieczy płynność Twojej firmy i pozwoli Ci skupić się na tym, co najważniejsze: na rozwoju Twojej firmy – podsumowuje Leopold Kasjaniuk.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ) o faktoring z regresem i bez regresu
Czy mogę korzystać z obu wariantów faktoringu jednocześnie?
Tak, absolutnie. Wiele firm decyduje się na rozwiązanie hybrydowe. Sprawdzonych, stałych odbiorców o ugruntowanej renomie finansują poprzez faktoring z regresem, natomiast dla nowych klientów lub ryzykownych rynków zagranicznych uruchamiają faktoring bez regresu.
Co się dzieje w przypadku faktoringu bez regresu, gdy mój klient odmawia zapłaty z powodu sporów jakościowych?
Przejęcie ryzyka przez faktora dotyczy sytuacji udokumentowanej niewypłacalności prawnej klienta (np. ogłoszenia upadłości, restrukturyzacji) lub niewypłacalności faktycznej (braku zapłaty przez ściśle określony, dłuższy czas, mimo naszych działań upominawczych). Jeśli brak płatności wynika ze sporu handlowego (np. klient twierdzi, że dostarczono uszkodzony towar), faktor nie bierze odpowiedzialności za uregulowanie należności do czasu prawnego rozstrzygnięcia sporu. Pamiętaj, że warunkiem faktoringu jest bezsporność faktury. Do momentu rozstrzygnięcia sporu (lub w przypadku Twojej przegranej w sądzie), koszty finansowania wypłaconej zaliczki oraz obowiązek ewentualnego jej zwrotu spoczywają na Tobie. Dlatego tak ważne jest rzetelne realizowanie kontraktów.
Czy faktoring z regresem wymaga twardych zabezpieczeń majątkowych, jak w przypadku kredytu?
Nie. Główne zabezpieczenie to przelew (cesja) samej wierzytelności wynikającej z faktury oraz ocena rzetelności płatniczej i historii współpracy handlowej z Twoim odbiorcą. Nie stosujemy obciążania maszyn produkcyjnych czy nieruchomości hipoteką, pozostawiając Twój majątek wolny od twardych zabezpieczeń.
